Вверх


Застылыя жыхары сонечнага горада

5775 0 12:04 / 28.03.2015
У горадзе Светлагорску нельга і кроку ступіць, каб не ўбачыць якую-небудзь цікавую скульптуру. Абышоўшы некалькі вуліц, я вырашыў сабраць як мага больш здымкаў каменных фігур і даведацца аб іх паходжанні ў мясцовым краязнаўчым музеі. 
Дырэктар музея Ірына Заяц пазнаёміла мяне з майстрам Аляксандрам Камардзіным. Харызматычны скульптар хацеў адрамантаваць свой аўтамабіль у той дзень, аднак жаданне расказаць аб светлагорскіх скульптурах пераважыла. 


— Хочаце даведацца, чаму іх шмат? — завёў дрыготкі рухавік майстар. — Насамрэч у нашым горадзе неаднойчы праходзілі пленэры скульптараў. Потым плён працы кожнага заняў свае месца ў горадзе. Вы ўбачыце іх на набярэжнай, на плошчы перад райвыканкамам, побач са школай мастацтваў і ў іншых месцах. Зараз пакажу. 


IMG_0589.JPG


Жамчужына Сусвету. Аляксандр Камардзін, 2006


Першай на плошчы нас сустракае “Жамчужына Сусвету”, якая створана рукой майго спадарожніка. Абстрактная выява з Зямлёю ў цэнтры, быццам бы закручанай у сонечным ветры. 



Помнік Раману Шацілу — гэта праца Эдуарда Астаф’ева. Яго помнік Францыску Скарыне ўпрыгожвае Прагу



— Ты бачыш вакол планеты толькі электрамагнітныя віхуры, але я ўкладаў у скульптуру больш глыбокі сэнс, — распавёў Аляксандр. — Напрыклад, калі глядзець на яе з аднаго боку, гэтыя касмічныя ветры нагадваюць бабульку, якая клапатліва прыціснула планету да сэрца. Яна старая, нібыта Сусвет, разумееш? З другога — маладую жанчыну. Яна песціць і ахоўвае нашу Зямлю, як маці — дзіця. 


IMG_0603.JPG


IMG_0605.JPG


Моцнае ўраджанне ў мяне выклікала скульптура Камардзіна “Красаванне”. Светлагорцы добра ведаюць драўляную ладную дзяўчыну насупраць кінатэатра “Юнацтва”. Але калі падысці да ее зусім блізка, бачна ўся прыгажосць твору майстра. У працы над фігурай з асаблівым трапятаннем Аляксандр паставіўся да яе твару. 


IMG_0667.JPG


Красаванне. Аляксандр Камардзін, 2004


— А тут таксама схаваны сэнс? — цікаўлюся. 


— Сэнс ёсць, але не схаваны насамрэч. Бачыш, што яна трымае? 


— Кветку. 


— Гэта кветка для яе не звычайная расліна, а сэнс існавання. Пабач: дзяўчына наогул падобная на кветку. Стройная, як сцяблінка, і твар быццам квітнее. Дарэчы, адкуль расце кветка? 


— Расце з жывата, як дзіцятка. 


— Вось табе і красаванне. Красаванне жыцця ўвогуле. 


IMG_0680.JPG


Наступную фігуру стварыў сябар Аляксандра — Андрэй Асташоў. Мы спыніліся перад “Прынцэсай сонечнага горада”. Майстар — спахмурнеў... 


— Дазвольце, я зраблю здымак, дзе вы побач з гэтай скульптурай. Няхай вандалы адчуюць, як іх дзеянні выглядаюць з іншага боку. 


IMG_0634.JPG


— Той, хто гэта робіць, не паважае свой горад і нашу працу. 


Твар мармуровай дзяўчынкі зламыснікі пабілі вострымі прадметамі і размалявалі маркерам. 


IMG_0642.JPG


IMG_0643.JPG


— Вандалы не хочуць ведаць, што зрабіць скульптуру — гэта вялікая праца, а знішчыць ці сапсаваць — зусім не высакародны ўчынак. Дарэчы, як ствараюцца цуды з каменю і мармуру? 


— Спачатку суцэльны камень пілую балгаркай. Потым дзесьці малатком і зубілам пастукаю, дзесьці вадой абмыю, шліфую, дзе патрэбна. 


IMG_0645.JPG


Прынцэса сонечнага горада. Андрэй Асташоў, 2004


— А як з майстэрні перавезці гэтакі гмах на новае месца? Ён жа больш за тону важыць! 


— Жартуеш? Іншыя скульптуры, як некалькі такіх машын, — паказаў ён на сваю Audi. — Патрэбны спецыяльная тэхніка, пад’ёмны кран. Аднак усе намаганні нездарма. У горадзе стала менш непрывабных месцаў, і там, дзе раней можна было прайсці міма, зараз людзі спыняюцца, разглядваюць. Кожны шукае ў скульптурах нешта сваё. Напрыклад, ты ўбачыў у маёй “Жамчужыне Сусвету” сонечны вецер, а я — жанчыну. 


IMG_0849.JPG
Па дарозе заўважылі вялізную кампазіцыю “Юнацтва” Віктара Смоляра, які, дарэчы, займаўся аднаўленнем магільнага склепа Паскевічаў у Гомелі. 


Можа, Гомелю таксама звярнуцца да пленэраў, каб майстры маглі ўвасобіць свае ідэі ў творах, якія таксама ўпрыгожылі б наш горад? 


Самая вядомая скульптура Светлагорска — помнік Раману Шацілу — першаму, паводле пісьмовых крыніц, шацілкаўцу (Шацілкі — старая назва гарадскога пасёлка, на месцы якога пабудаваны Светлагорск). Гэта праца Эдуарда Астаф’ева. Яго помнік Францыску Скарыне ўпрыгожвае Прагу. 


IMG_0663.JPG


Раман Шаціла. Эдуард Астаф'еў, 2006


P. S. Светлагорск — адзін з нешматлікіх пастсавецкіх гарадоў, у якім ніколі не было помніка Леніну. Дакладней, яго вырабілі на пачатку дзевяностых, але так і не ўсталявалі. Хтосьці з жыхароў прапанаваў прадаць помнік, хтосьці абураўся, як можна не паставіць помнік правадыру сусветнага пралетарыяту! У выніку помнік разладу пераплавілі ў звон-набат, які ўсталявалі на месцы брацкай магілы савецкіх салдат.


IMG_0966.JPG


Звон-набат. Уладзімір Слабодчыкаў, Ігар Марозаў, 2005


IMG_0982.JPG


IMG_1008.JPG  Іншыя скульптуры:


IMG_0518.JPG


Праметэй. Віктар Смоляр, 1980-е гг.


IMG_0544.JPG


Памяць. Эдуард Астаф'еў, 2004


IMG_0549.JPG


IMG_0553.JPG


IMG_0586.JPG


Паўлін. Валерый Казлоўскі, 2007


IMG_0621.JPG


Зубр. Аляксандр Камардзін, 2007


IMG_0715.JPG


Мысляр. Сяргей Вазісаў, 2004


IMG_0730.JPG


IMG_0731.JPG


Маманценак. Сяргей Вазісаў, 2005


IMG_0747.JPG


Рамантычны сон. Андрэй Вараб'ёў, 2004


IMG_0756.JPG


Сірын. Аляксандр Навасёлаў, 2006


IMG_0764.JPG


IMG_0767.JPG


Алея Герояў. Віктар Смоляр, 1993


IMG_0779.JPG


Паэт. Уладзімір Конанаў, 2007


IMG_0780.JPG


IMG_0798.JPG


Фауна. Карней Аляксееў, 2005


IMG_0801.JPG


IMG_0815.JPG


Мастацтва. Эдуард Астаф'еў, 2005


IMG_0829.JPG


Дакрананне. Аляксандр Камардзін, 2005


IMG_0832.JPG


IMG_0844.JPG


IMG_0898.JPG


Цмок. Валерый Малахаў, 2006


7783e860..2006.jpg


Радавое гняздо. Міхаіл Місавец, 2006


IMG_1052.JPG


Майстра і чаляднік. Аляксандр Камардзін, 2007


Фото аўтара

0 Обсуждение Комментировать